Czym jest… gotycka katedra

Ze względu na tytuł i funkcję, katedra to główny kościół diecezji – kościół biskupa diecezjalnego, w którym znajduje się jego tron. Od tego tronu, ozdobnego siedziska umieszczonego na podwyższeniu, symbolu pozycji biskupa, który zasiadał na nim podczas odprawiania nabożeństw, pochodzi też nazwa „katedra”, w języku greckim („kathedra”) oznaczająca właśnie „krzesło, fotel”. Z czasem nazwa tronu tego, kto zwraca się do wiernych i kto naucza, zaczęła oznaczać miejsce, gdzie się to się odbywa – kościół biskupa, katedrę. Termin ten rozpowszechnił się w X wieku, wcześniej względem kościoła biskupiego stosowano określenia „ecclesia matrix” i „ecclesia mater”. W gotyckiej katedrze nie naucza jednak jedynie biskup. Naucza ona sama, całą sobą, stając się „biblią pauperum” – „Biblią (dla) ubogich”, dla ludzi prostych i nieumiejących czytać. Każdy element katedry, każdy w zasadzie jej detal, niesie ze sobą biblijną treść i ma wzbudzać religijną refleksję. Jest symboliczny. Gotyckie katedry stanowią summę całej kultury średniowiecznej, prawdziwą „liber et pictura”, „księgę i obraz”, zbudowaną wedle reguł umożliwiających jej odczytanie. Są encyklopedią scholastyki, wyrazem świata summ teologicznych, w którym wszystko miało swoje miejsce i było włączone w boski porządek. Ideał piękna zawsze prawie sprowadzał się do trzech pojęć: doskonałości, proporcji i blasku. I taka właśnie jest gotycka katedra: w swej „świętej geometrii” wyraża średniowieczną myśl o Bogu-Architekcie,
     
37%
pozostało do przeczytania: 63%

Artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

Kup subskrypcję, aby mieć dostęp do wszystkich tekstów www.panstwo.net

Masz już subskrypcję? Zaloguj się

* Masz pytania odnośnie subskrypcji? Napisz do nas prenumerata@swsmedia.pl

W tym numerze

  • fot.Xinhua/PAP/News Pictures

    Hołd Tuska

    Donald Tusk tak naprawdę jest dziełem Angeli Merkel. Wszyscy w Europie wiedzieli, że to ona wybrała go na przewodniczącego Rady Europejskiej. Przekonała Brytyjczyków i Francuzów, bardzo długo...
    Piotr Grochmalski
  • Morskie Oko / Jan Nepomucen Głowacki

    Z wędrówek po ziemi naszej

    Po tym, jak w 1918 roku Rzeczpospolita zrosła się w jedną całość, wśród Polaków zrodziła się nieodparta potrzeba wędrówek po ojczystym kraju. Z ulotnych wspomnień wędrowców o artystycznych duszach...
    Agnieszka Kowalczyk
  • 68_fot. ALEXEI DRUZHININ/RIA NOVOSTI/KREMLIN POOL/PAP/EPA

    Reżim Putniewa

    Początek roku potwierdza zaostrzenie kursu polityki wewnętrznej rosyjskich władz i kolejny krok w stronę klasycznego autorytarnego reżimu. Polityka zagraniczna schodzi na plan drugi. Jeśli reżim...
    Antoni Rybczyński
  • fot. NAC

    Obawy Prymasa Wyszyńskiego, czyli o wadach narodowych Polaków

    W kwietniu 2020 roku odwołano uroczystości beatyfikacyjne kardynała Stefana Wyszyńskiego, które prawdopodobnie w 2021 roku także się nie odbędą. Czy prymas nie zasłużył na większe przygotowania, czy...
    Jakub Augustyn Maciejewski
  • FOT.ADOBE STOCK

    Kryzys męskości?

    Dziś trudno zdefiniować, na czym tak naprawdę polega męskość. Sami mężczyźni gubią się w swoich rolach i nie wiedzą, czego się od nich oczekuje. Zróżnicowanie nacisków, jakim są poddawani,...
    Małgorzata Matuszak
  • fot. arch.

    Nie patrz na nas!

    Gdyby nie śmierć ojca Maksymiliana Kolbego, polskiego franciszkanina, w bunkrze głodowym obozu koncentracyjnego Auschwitz, być może wielu ludzi Zachodu – Francuzów, Holendrów, Belgów – nie...
    Ewa Polak-Pałkiewicz