Czy poeta może być filozofem?

Poprzednie miesięczniki

Filozofia i jej narzędzia Zacząć trzeba od dobrej wiadomości dla ogółu: wszyscy jesteśmy filozofami, słowo to przecież oznacza miłośnika mądrości. Nie zdarzyło mi się napotkać nikogo, kto deklarowałby się jako miłośnik głupoty – do tego z wzajemnością. Rezygnując z pracy budowania definicji (nie ma dobrych, prócz deiktycznych, polegających na pokazywaniu palcem), ograniczmy się roboczo do stwierdzenia, że filozofowanie polega na powtórnej (a czasem na wielokrotnej) obróbce wcześniej już uzyskanej wiedzy, na zamienianiu jej w ogólną teorię wszystkiego. Stąd różne tej filozofii działy i stąd także kreowanie nowych dziedzin (logika, psychologia) przez filozofię. Jak zauważył już Arystoteles: każda z nauk jest bardziej pożyteczna od filozofii, ale żadna nie jest szlachetniejsza. Osobną sprawą są formy uprawiania filozofii. Starożytni przekazali nam ich wiele: od egipskich modlitw żywych i umarłych, przez 1028 hymnów Rygwedy, przekazujących prawdy udzielone tylko „riszim” (wieszczom-poetom), po genialne dialogi Platona i traktaty Arystotelesa. Formami przekazu filozofii były także listy i dramaty Seneki, „Rozmyślania” Marka Aureliusza, poematy Parmenidesa o Bycie, Lukrecjusza „O naturze rzeczy” i pisane w więzieniu dzieło Boecjusza „O pocieszeniu, jakie daje filozofia” łączące wiersze z prozą. Formy bardziej atrakcyjne literacko wymagały prócz myślowej, także artystycznej obróbki – trud ten jednak był opłacalny: lepsze formy lepiej przekazywały treść. Trudno

     
7%
pozostało do przeczytania: 93%

Artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

Kup subskrypcję, aby mieć dostęp do wszystkich tekstów www.panstwo.net

Masz już subskrypcję? Zaloguj się

* Masz pytania odnośnie subskrypcji? Napisz do nas prenumerata@swsmedia.pl

W tym numerze

  • fot.Xinhua/PAP/News Pictures

    Hołd Tuska

    Donald Tusk tak naprawdę jest dziełem Angeli Merkel. Wszyscy w Europie wiedzieli, że to ona wybrała go na przewodniczącego Rady Europejskiej. Przekonała Brytyjczyków i Francuzów, bardzo długo...
    Piotr Grochmalski
  • Morskie Oko / Jan Nepomucen Głowacki

    Z wędrówek po ziemi naszej

    Po tym, jak w 1918 roku Rzeczpospolita zrosła się w jedną całość, wśród Polaków zrodziła się nieodparta potrzeba wędrówek po ojczystym kraju. Z ulotnych wspomnień wędrowców o artystycznych duszach...
    Agnieszka Kowalczyk
  • 68_fot. ALEXEI DRUZHININ/RIA NOVOSTI/KREMLIN POOL/PAP/EPA

    Reżim Putniewa

    Początek roku potwierdza zaostrzenie kursu polityki wewnętrznej rosyjskich władz i kolejny krok w stronę klasycznego autorytarnego reżimu. Polityka zagraniczna schodzi na plan drugi. Jeśli reżim...
    Antoni Rybczyński
  • fot. NAC

    Obawy Prymasa Wyszyńskiego, czyli o wadach narodowych Polaków

    W kwietniu 2020 roku odwołano uroczystości beatyfikacyjne kardynała Stefana Wyszyńskiego, które prawdopodobnie w 2021 roku także się nie odbędą. Czy prymas nie zasłużył na większe przygotowania, czy...
    Jakub Augustyn Maciejewski
  • FOT.ADOBE STOCK

    Kryzys męskości?

    Dziś trudno zdefiniować, na czym tak naprawdę polega męskość. Sami mężczyźni gubią się w swoich rolach i nie wiedzą, czego się od nich oczekuje. Zróżnicowanie nacisków, jakim są poddawani,...
    Małgorzata Matuszak
  • fot. arch.

    Nie patrz na nas!

    Gdyby nie śmierć ojca Maksymiliana Kolbego, polskiego franciszkanina, w bunkrze głodowym obozu koncentracyjnego Auschwitz, być może wielu ludzi Zachodu – Francuzów, Holendrów, Belgów – nie...
    Ewa Polak-Pałkiewicz