Chłop potęgą jest…

Inicjatywy rolników wsparli członkowie KSS KOR i krakowskiego Studenckiego Komitetu Solidarności, ROPCiO i ludowcy z Klubu Seniorów Ruchu Ludowego przy ZSL. W grudniu 1977 r. ukazał się pierwszy numer podziemnego „Gospodarza” – pisma dla rolników. Memoriał ludowców-seniorów w sprawie ubezpieczeń dla rolników z maja 1977 r. oraz publicystyka opozycyjna podkreślały konieczność oparcia rolnictwa na silnych rodzinnych gospodarstwach rolnych, zagwarantowania własności ziemi, zwiększenia nakładów na bardziej wydajne rolnictwo indywidualne oraz przyznania chłopom takich samych uprawnień socjalnych, jakie mieli pracownicy państwowi.

W rezolucjach i oświadczeniach komitety stawiały sobie  za zadanie obronę ekonomicznych i socjalnych interesów rolników, a NZZR – także robotników rolnych. Poruszano problemy zaopatrzenia wsi, dostępu do służby zdrowia, poziomu nauczania w wiejskich szkołach, istnienia autentycznego samorządu wiejskiego. Komitety wydawały własne pisemka, m.in. „Biuletyn Informacyjny” KSCh Ziemi Grójeckiej oraz „Rolnik Niezależny” NZZR. Próbowano także podejmować inicjatywy na rzecz lokalnych społeczności, tak jak to miało miejsce  w przypadku komitetu zbroszańskiego (budowa drogi).

Ważnym osiągnięciem ruchu chłopskiego było podjęcie działalności edukacyjnej na rzecz mieszkańców wsi, co znalazło wyraz w powołaniu w lutym 1979 r. Uniwersytetu Ludowego. Wykłady odbywały się w Zbroszy. Dotyczyły m.in. dziejów ruchu ludowego, prawa, ekonomii i bieżących wydarzeń w kraju.

Aktywność chłopskich komitetów już parę miesięcy po ich powstaniu zaczęła zamierać; działalność kontynuowało po kilka osób w regionie. Osoby czynne nadal pozostawały za to w kontakcie z opozycją i kolportowały niezależne wydawnictwa. W skali kraju zjawiskiem nasilającym się było podejmowanie przez rolników niezorganizowanych inicjatyw na rzecz lokalnych społeczności; wzrastał ich opór wobec krzywdzących decyzji władz, czego przykładem jest walka bieszczadzkich...
[pozostało do przeczytania 62% tekstu]
Dostęp do artykułów: