Geopolityka zmiata słabe rządy

Nie oznacza to, że silne rządy zawsze mogą oprzeć się wiatrom historii. Gdy układ geopolityczny staje się wyjątkowo niekorzystny, zewnętrzne siły są w stanie wymusić polityczny przewrót. Jeżeli trzeba, wymordują ekipę rządzącą, a nawet użyją wojska, by ustanowić nowe porządki. Ofiarami geopolityki stali się powstańcy styczniowi i warszawscy. Nie było możliwości wygrania wojny, kiedy zagłady powstań chciały najbliższe mocarstwa, a reszta świata umyła ręce. Zarówno powstańcy styczniowi, jak i warszawscy mieli prawo sądzić, że skonfliktowane mocarstwa wykorzystają Polaków do rozgrywki. Niestety, wbrew oczywistym interesom np. Austrii w 1863 r. takiego wsparcia nie dostali. W 1944 r. Niemcy zamiast cofnąć swoje wojska i zostawić problem Sowietom, zniszczyli naturalny bufor, który losów wojny by nie odwrócił, ale mógł dać im pewną pozycję negocjacyjną wobec Zachodu. W przypadku Sowietów decyzja o wstrzymaniu frontu też wydawała się kontrowersyjna. Polska i tak znalazłaby się w ich strefie wpływów, a istniała szansa na zajęcie całych albo przynajmniej większości Niemiec. Być może Hitler i Stalin wrócili do cichego porozumienia, zgodnie z którym Zachód był ich wspólnym wrogiem. Powstańcy styczniowi i warszawscy tych rachub nie mogli znać. Choć byli dzielni i zdeterminowani, zmiażdżyła ich fatalna geopolityka. Z kolei 1918 i 1920 r. dały Polakom możliwość uzyskania więcej, niż marzyli. W czasie I wojny światowej mocarstwa okupujące Polskę weszły w śmiertelny konflikt i dały nam
     
43%
pozostało do przeczytania: 57%

Artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

Kup subskrypcję, aby mieć dostęp do wszystkich tekstów www.panstwo.net

Masz już subskrypcję? Zaloguj się

* Masz pytania odnośnie subskrypcji? Napisz do nas prenumerata@swsmedia.pl

W tym numerze

  • fot.Xinhua/PAP/News Pictures

    Hołd Tuska

    Donald Tusk tak naprawdę jest dziełem Angeli Merkel. Wszyscy w Europie wiedzieli, że to ona wybrała go na przewodniczącego Rady Europejskiej. Przekonała Brytyjczyków i Francuzów, bardzo długo...
    Piotr Grochmalski
  • Morskie Oko / Jan Nepomucen Głowacki

    Z wędrówek po ziemi naszej

    Po tym, jak w 1918 roku Rzeczpospolita zrosła się w jedną całość, wśród Polaków zrodziła się nieodparta potrzeba wędrówek po ojczystym kraju. Z ulotnych wspomnień wędrowców o artystycznych duszach...
    Agnieszka Kowalczyk
  • 68_fot. ALEXEI DRUZHININ/RIA NOVOSTI/KREMLIN POOL/PAP/EPA

    Reżim Putniewa

    Początek roku potwierdza zaostrzenie kursu polityki wewnętrznej rosyjskich władz i kolejny krok w stronę klasycznego autorytarnego reżimu. Polityka zagraniczna schodzi na plan drugi. Jeśli reżim...
    Antoni Rybczyński
  • fot. NAC

    Obawy Prymasa Wyszyńskiego, czyli o wadach narodowych Polaków

    W kwietniu 2020 roku odwołano uroczystości beatyfikacyjne kardynała Stefana Wyszyńskiego, które prawdopodobnie w 2021 roku także się nie odbędą. Czy prymas nie zasłużył na większe przygotowania, czy...
    Jakub Augustyn Maciejewski
  • FOT.ADOBE STOCK

    Kryzys męskości?

    Dziś trudno zdefiniować, na czym tak naprawdę polega męskość. Sami mężczyźni gubią się w swoich rolach i nie wiedzą, czego się od nich oczekuje. Zróżnicowanie nacisków, jakim są poddawani,...
    Małgorzata Matuszak
  • fot. arch.

    Nie patrz na nas!

    Gdyby nie śmierć ojca Maksymiliana Kolbego, polskiego franciszkanina, w bunkrze głodowym obozu koncentracyjnego Auschwitz, być może wielu ludzi Zachodu – Francuzów, Holendrów, Belgów – nie...
    Ewa Polak-Pałkiewicz