Dyskusje, wywiady

Katarzyna Gójska-Hejke
Czy po 1989 roku wypracowaliśmy mechanizm ochrony bezpieczeństwa państwa? Myślę, że jeszcze ciągle pracujemy nad stworzeniem tych mechanizmów. Potrzebna jest taka strategia, która przede wszystkim bardzo jednoznacznie zdefiniuje zagrożenia. Właśnie ku temu celowi od kilku miesięcy zmierzamy. Premier Jarosław Kaczyński, jako pierwszy szef Rady Ministrów po 1989 roku, opracował dla służb specjalnych zadania na rok następny w formie wytycznych. To przecież nic innego, jak określenie zagrożeń i sposobów przeciwdziałania im. Skoro wcześniej żaden premier nie mówił służbom specjalnym, przed czym mają chronić państwo, to kto to robił? Służby same planowały zadania, wykonywały je i poddawały się samokontroli – kreowały całą strategię bezpieczeństwa. Tymczasem ich rola jest zgoła...
Katarzyna Gójska-Hejke
Czy myślenie, że można wyjść z komunizmu współtworząc z komunistami nową rzeczywistość, nie było naiwnością? – Jeśli by się z góry wiedziało, jakie powiązania mają różni ludzie, w jakim stopniu ich życiorysy determinują ich działanie – to oczywiście mielibyśmy do czynienia z naiwnością. Ludzie z obciążającą przeszłością nie mogli pójść inną drogą niż ta, którą de facto Polska poszła – drogą systemu wyglądającego na demokratyczny, a faktycznie wieloma kotwicami zaczepionego w komunizmie. Po 1989 r. stworzono procedury demokratyczne i instytucje rynkowe, natomiast system relacji społecznych – tym razem oparty na pieniądzu, a nie na władzy politycznej – wraz ze wszystkimi konsekwencjami pozostał ten sam. Stały pozostał też aparat państwowy. A zasadniczą rolę przy utrzymaniu takiego stanu...
Piotr Lisiewicz
Czy myślenie, że można wyjść z komunizmu współtworząc z komunistami nową rzeczywistość, nie było naiwnością? – Jeśli by się z góry wiedziało, jakie powiązania mają różni ludzie, w jakim stopniu ich życiorysy determinują ich działanie – to oczywiście mielibyśmy do czynienia z naiwnością. Ludzie z obciążającą przeszłością nie mogli pójść inną drogą niż ta, którą de facto Polska poszła – drogą systemu wyglądającego na demokratyczny, a faktycznie wieloma kotwicami zaczepionego w komunizmie. Po 1989 r. stworzono procedury demokratyczne i instytucje rynkowe, natomiast system relacji społecznych – tym razem oparty na pieniądzu, a nie na władzy politycznej – wraz ze wszystkimi konsekwencjami pozostał ten sam. Stały pozostał też aparat państwowy. A zasadniczą rolę przy utrzymaniu takiego stanu...
Katarzyna Gójska-Hejke
Czy wypaczona wiedza historyczna – choćby zarzucanie Polakom współudziału w przeprowadzeniu Zagłady – to wynik nieznajomości tematu, ignorancji, czy też po części polityki? – Wypaczona wiedza historyczna jest głównie funkcją trzymania się deterministycznej wizji historii w jej najgorszym, najbardziej pesymistycznym ujęciu. Naturalnie do takiej deterministycznej wizji na Zachodzie dochodzono z powodu uprzedzeń ideologicznych, przeważnie lewicowych, oraz z powodu bardzo ograniczonej bazy danych do badań. Polska przecież pozostawała w sowieckiej niewoli od 1944 do 1990 r. Właściwie nie publikowano i nie tworzono nic, co uzupełniałoby bazę archiwalną dostępną na Zachodzie. A baza ta opiera się głównie na selektywnych oraz subiektywnych wspomnieniach żydowskich ofiar. Wspomnień tych nie...
Tomasz Sakiewicz
Departament I: tajemnica przed samym sobą Co wiadomo na temat roli służb wojskowych w walce z Kościołem? – Niewątpliwie sprawy „religianctwa” w wojsku były rozpatrywane przez Informację Wojskową do 1956 r., a następnie przez Wojskową Służbę Wewnętrzną. Główny Zarząd Polityczny, czyli instytucja odpowiedzialna za indoktrynację w wojsku, miał z kolei za zadanie pilnować, by kwestie religijne nie były obecne w życiu wojska. W latach 60. GZP miał za zadanie wpływać na zmianę przekonań religijnych kleryków powołanych do wojska. Kiedy się okazało, że jest wręcz przeciwnie – ich obecność w jednostkach wojskowych rzutuje na pozostałych poborowych – zdecydowano o utworzeniu osobnych jednostek dla kleryków. Na razie mamy niewiele informacji na temat działalności Informacji Wojskowej i WSW....

Pages