Historia

Piotr Lisiewicz
Mieszkał w chlewiku w Willi Japońskiej w Zakopanem. Świat przemierzał na szczudłach z powodu swojego kalectwa. W 1933 roku Polska Akademia Literatury uznała go za najlepszego młodego pisarza w Polsce, a jego pierwsze powieści przyjmowano za genialne. Po wojnie nie potrafił tworzyć na wygnaniu, a po powrocie do PRL nikt w środowisku literackim nie chciał utrzymywać z nim kontaktów. Michał Choromański odszedł w biedzie i zapomnieniu. „Choromański rzygający na mnie” – tak zatytułowany jest jeden z rysunków Witkacego, który narysował wiele portretów młodszego o 19 lat przyjaciela. Witkacy troszczył się o niego, a była to troska specyficzna dla zakopiańskiej bohemy. Mianowicie proponował, by dać „Choromanderowi” preparat narkotyzujący, jeśli oduczy go to nadmiernego spożywania alkoholu....
Przewalając się na łóżku z boku na bok, w pewnym momencie Stefan Jaracz podjął decyzję, że zostanie aktorem. Wstał, pobiegł na krakowskie Krzemionki, żywo gestykulując, szukając środków scenicznego wyrazu. I tak machając rękami niechcący znalazł się na fortecznym terenie wojskowym. Austriacki żandarm wziął go za niebezpiecznego szpiega. Wspomnianą wyżej historyjkę Jaracz sam opisał w tekście „Moja pierwsza rola” („Teatr” 1950). Anegdota dobrze oddaje stosunek tego jednego z najwybitniejszych aktorów dwudziestolecia międzywojennego do wykonywanego zawodu. Jaracz był nie tylko zdolnym aktorem, lecz także człowiekiem – patrząc na pomysły i rozwiązania, na jakie wpadał – wyprzedzającym epokę teatralną, w której przyszło mu działać. Jednocześnie ten wieczny rewolucjonista i buntownik całe...
Dariusz Jarosiński
Antonina i Marian Poniatowscy opiekowali się burakowskim cmentarzykiem, na którym spoczywają powstańcy styczniowi, żołnierze Wojska Polskiego z wojny 1920 r., żołnierze AK. Czyścili groby, stawiali kwiaty, zapalali znicze. Modlili się. Odrzucali propozycje wyjazdu do Polski, choć niełatwy wiedli żywot w zrabowanej przez Sowietów ojczyźnie. Na ich oczach mordowany był kresowy świat. Uważali za swój moralny obowiązek trwanie wśród kresowych duchów. Jadwiga była najmłodszym, piątym dzieckiem w rodzinie Tondryków. Miała samych starszych braci. Tondrykowie od kilku pokoleń mieszkali nad jeziorem Narocz, największym jeziorem nie tylko na Wileńszczyźnie, lecz także w całej II Rzeczypospolitej. Ojciec, Wincenty Tondryk (rocznik 1882), po kilkunastu latach pracy w Ameryce kupił za zarobione za...
Gdy nadszedł czas mierzenia się z groźnym, nieobliczalnym żywiołem historii, rozpoczynał się dla niej okres walki o świętą sprawę. Musiała znaleźć w sobie tyle siły, odwagi i wiary, by wystąpić w szeregach walczących z niemieckim najeźdźcą i ocalić tych, którym groziła zagłada. Gdy tylko znalazła się w Warszawie, Zofia Kossak od razu rzuciła się w wir działalności konspiracyjnej. Jeden z egzemplarzy „Krzyżowców” Zofii Kossak otrzymał od autorki jej współtowarzysz z polskiego  podziemia Władysław Bartoszewski i na zawsze zapamiętał treść dedykacji: „Gdy pisałam tę książkę, wydawało mi się, że czasów na większą miarę być nie może, tymczasem oto są, żyjemy w nich, bierzemy udział w największej krucjacie”. Zofia nie spodziewała się zapewne, że dane jej będzie po raz kolejny...
Piotr Lisiewicz
„Witam też dwóch moich kolegów eterycznych. Eterycznych, nie erotycznych. Z eteru, z radia” – mówił z kabaretowej sceny, gdzie przedstawiał się jako „bezpański pijak boży”, rozśmieszając wygnańców do łez. Ale Edward Chudzyński miał też drugą twarz – bohatera Powstania Warszawskiego, ratującego Żydów łącznika między AK a Żydowską Organizacją Bojową, a także autora mocnych wierszy o polskim dramacie. „Daj mi wśród błaznów, błazna maskę” – prosił Pana Boga, a ten wysłuchał go, dając mu niepospolity satyryczny talent. Oto w kampanii wyborczej z 1979 r. Margaret Thatcher zapowiada rozpędzenie „pikieciarzy” wywołujących rozruchy, na czele z finansowanym z Moskwy przywódcą górniczych związków Arthurem Scargillem. Zwraca się o ...

Pages